Histori http://mediapress.al/wp-content/uploads/2020/08/received_768576560571638.jpeg

Topi gjigant përmes të cilit Gjermania u përpoq ta pushtonte Evropën



“Gustavi i Madh”, është është emri i një topi të prodhuar nga gjermanët për Luftën e Dytë Botërore.

Një armë me predha shpuese me një diametër prej rreth 80 centimetra dhe gjatësi gati 7 metra, e dizenjuar nga fabrika e njohur e armëve “Krupp” me kërkesën e drejtpërdrejtë të Adolf Hitlerit.

Ajo ishte e aftë të gjuante predha që peshonin mbi 7 tonë për rreth 40 kilometra larg. Ishte topi më i madh që lëvizte mbi 2 shina i përdorur gjatë konfliktit, një shembull ky i fuqisë shkatërruese të makinerisë gjermane të luftës, i prodhuar në vetëm dy kopje.

Arma peshonte 1.350 ton, dhe që ajo të zhvendosej u ndërtuan enkas 2 linja paralele hekurudhore.

Në vitin 1934 komanda supreme e ushtrisë gjermane (OKH), porositi nga kompania “Krupp” në Esen projektin e një topi që do të ishte i aftë të shkatërronte fortifikimet e linjës franceze Mazhino, e konsideruar në atë kohë ndër më të fortat në rastin e një konflikti të mundshëm.

Fortifikimet ishin 7 metra të trasha prej betoni të përforcuar dhe të padepërtueshëm, ose me 1 metër armaturë çeliku.

Inxhinieri Erik Myler llogariti se një armë e aftë të gjuante një predhë 80 centimetra të gjerë dhe me një peshë rreth 7 tonë, do të mjaftonte për t’i kapërcyer këto pengesa .

Për shkak të peshës së madhe mbi 1 mijë ton, topi mund të ishte vetëm hekurudhor.

E vetmja lëvizje e mundshme ishte ajo vertikale në lartësi, teksa shtrirja e tij horizontale mundësohej nga binarët e vendosur në tokë nga stafi i shërbimit.

“Krupp” furnizonte ushtrinë gjermane me topa të kalibrave 70, 80, 85 dhe 100 centimetra.

Deri në marsin e vitit 1936, nuk ndodhi asgjë, derisa Adolf Hitleri vizitoi fabrikën e ”Krupp” në Essen, duke kërkuar mundësinë e prodhimit të njërit prej këtyre topave.

Ekspertët morën në dorë projektin dhe në shkurtin e 1937-ës nisi ndërtimi i “Gustavit të Madh”.

Krupp arriti ta furnizojë ushtrinë gjermane me një model provë në fund të vitit 1939, kur topi u testua në poligonin Hilersleben.

Ai gjuajti ne predha 7-tonëshe, duke shkatërruar një mur të lartë prej 7 metrash prej betoni të përforcuar dhe një armaturë çeliku një metër.

Topat e porositur ishin dy, teksa “Krupp” ia dhuroi ushtrisë të parin, ndërsa e shiti 7 milionë marka të dytin.

Edhe pse ishte krijuar për të shkatërruar vijën mbrojtëse Mazhino, topi nuk u përdor kurrë në Frontin Perëndimor, ndërsa debutoi në në Sevastopol të Krimesë, ku kontribuoi në pushtimin e asaj që ishte fortesa më e madhe në botë.

“Gustavi i Madh” shkatërroi ose ndihmoi në shkatërrimin e disa baterive armike të vendosura në bregdet, përveç Fortesave Stalin dhe Molotov, një depo municionesh në Gjirin e Severnajës, Fortesave Siberia dhe Maksim Gorki.

Pas marrjes së qytetit në Detin e Zi, “Gustavi i Madh” u dërgua në hyrje të Leningradit, ku mendohej se do të ndihmonte në pushtimin e qytetit “të padepërtueshëm”.

Topi u pozicionua 30 kilometra larg qytetit në stacionin Taizi, por nuk u përdor kurrë nga ushtria gjermane për të bombarduar Shën Petersburgun e sotëm.

Pasi u rikthye në Gjermani, ai u riparua dhe më pas u çmontua nga vetë ushtarët, të cilët e shkatërruan atë një ditë para mbërritjes së aleatëve.

Më 22 prill 1945, reliket e topit të famshëm u zbuluan në veri të Auerbah, plotësisht të shkatërruara plotësisht nga gjermanët.

Disa copa të mbetura u transportuan nga sovjetikët në Rusi, dhe prej andej nuk dihet më fati i tyre.

Përveç “Gustavit të Madh”, në atë kohë ekzistonte edhe një top tjetër me përmasa identike:”Dora”, i quajtur kështu për nder të gruas së projektuesit.

Ai top u dërgua menjëherë në afërsi të Stalingradit (Volgograd i sotëm), në gushtin e vitit 1942, por u çmontua dhe u rikthye shpejt në Gjermani me tërheqjen e ushtrive të Vehrmahtit.

Vendndodhja e fundit e ditur e topit ishte Grafenvohr, ku ai u hodh në erë nga gjermanët e mposhtur.

Reliket u zhdukën përfundimisht në vitin 1950.

Planet e Gjermanisë për të pushtuar Evropën sollën prodhimin e një arme tjetër me rreze shumë të gjatë.

“Langer Gustav”, ishte topi që do ta lejonte Rajhun e Tretë të godiste Londrën direkt nga Gjermania, me predha 680 kilogramëshe me një rreze rreth 190 kilometra.

Fatmirësisht, ky i fundit mbeti vetëm në planet e fabrikave të “Krupp”./ vanillamagazine.it

Të fundit

Kush e zbuloi Amerikën?

Amerikanët e kanë ditë pushimi 12 tetorin për të festuar Ditën e Kolombit. Është një festë vjetore që përkujton 12 tetorin e vitit 1492, kur eksploruesi italian Kristofor Kolombi zyrtarish

“Romeo dhe Zhulieta” nuk u shpik nga Shekspiri, ja origjina e historisë tragjike

Romeo dhe Zhulieta, vepra më e mirënjohur e Uilliam Shekpisrit, e shkruar diku midis viteve 1591-1595, është një nga historitë më të mëdha të dashurisë të shkruara ndonjëherë. Ajo ësht

Si lindën vaksinat e para?

Moris Hilman Në SHBA, viktimat mund të ishin miliona, por ato nuk i kaluan 69 mijë vetët. Hilman kishte arritur të krijonte një vaksinë dhe ta shpërndante 40 milion doza të saj në mbarë ven

Nënshkrimi që i dha fund Luftës së Dytë Botërore

Ishte interesante të shihje tek luftanija e epokës së Luftës së Dytë Botërore “USS Missouri” shkrepi për herë të fundit me furi armët e saj të zjarrit. Fillimisht u panë shtëllunga t

Momentet e fundit të Ali Pashës

“Le Constitutionnel” botoi, të hënën e 25 marsit 1822, në ballinë, një shkrim në lidhje me sqarimin e momenteve të fundit të Ali Pashës nëpërmjet letrave të dëshmitarëve okularë t

30 vjet nga vizita historike e senatorit Bob Dole në Kosovë (Video)

Sot janë bërë 30 vjet nga vizita historike e delegacionit të Kongresit të SHBA-së në Kosovë, e cila udhëheqej nga senatori Robert Joseph Dole (Bob Dole). Kjo vizitë e cila  ishte organi

Info Tjera